Zaintzea laguntzea, eustea, entzutea eta presente egotea da. Baina zaintzeak uko egiteak, nekea eta norberaren beharrei arreta jartzeko denbora falta ere ekar ditzake. Zaintzaileen Egunean, Gizarte Lanetik zaintza duinak, erantzunkideak eta eskubideetan oinarrituak aldarrikatzen ditugu, bai jasotzen dituztenen bai ematen dituztenen ongizatea bermatzeko.

Zaintzeak ere kostua dauka

Zaintzea komunitatean bizitzeko oinarrizko adierazpena da. Beharrak asetzea, laguntza eskaintzea eta pertsonei beren bizitzako une desberdinetan laguntzea esan nahi du. Hala ere, eguneroko zaintza askoren atzean, merezi duen arreta eta aitortza jaso ohi ez duen errealitate bat dago: zaintzaileen nekaldi fisiko eta emozionala.

Askotan, emakumeak dira erantzukizun hauen zama gehiena hartzen dutenak, bereziki esparru familiar eta etxekoan. Urteetan luzatu daitekeen zama bat da, eta behar diren laguntzak falta direnean, haien osasunean, autonomian, harreman pertsonaletan, egoera ekonomikoan eta lan-aukeretan eragiten du.

Zaintza pertsona bakar baten gain modu desproportzionatuan erortzen denean, desberdintasun-iturri bihur daiteke. Atseden hartzeko denbora falta, bateragarritasun-zailtasunak, bakartze soziala edo norberaren bizi-proiektuari uko egitea dira zaintzaileek bizi ditzaketen ondorioetako batzuk.

Horregatik, haien lana aitortzea ezinbestekoa da, baina ez da nahikoa. Galdetu behar diogu geure buruari zer baldintza sozial, ekonomiko eta egituralek ahalbidetzen duten zaintzea, norberaren ongizatea arriskuan jarri gabe.

Zaintzak erantzukizun kolektiboa dira

Zaintzea ezin da erantzukizun soilik indibidual edo familiarra izan. Ezin da, gainera, gehienbat emakumeen lan ordaindu gabean oinarritzen jarraitu.

Zaintza-eredu bidezko batera aurrera egiteak esan nahi du onartu behar dugula guztiok bizitzan zehar zaintza behar izan dezakegula eta guztiok dugula eskubidea baldintza duinetan zaintza jasotzeko eta emateko.

Horretarako, erantzunkidetasuna sustatu behar da emakume eta gizonen artean, familietan, administrazio publikoetan, zerbitzu profesionaletan eta komunitatean. Erantzunkidetasun horrek konpromiso zehatzak eskatzen ditu: baliabide nahikoak, zerbitzu publiko eskuragarriak, zaintzaileentzako laguntzak eta zaintza atsedenarekin, lanarekin, harreman pertsonalekin eta norberaren bizi-proiektuarekin bateragarri egiteko neurriak.

Zaintzak eskubide, berdintasun eta justizia sozialaren ikuspegitik landu behar dira. Horrek esan nahi du laguntza behar duten pertsonen duintasuna eta autonomia bermatu behar direla, baina baita zaintzen dutenen eskubideak babestu ere, haien lanak osasunari, ongizateari edo aukerei uko egitea eragin ez dezan.

Gizarte Lana, giltzarri zaintzak laguntzeko eta eusteko

Gizarte Lanetik, zaintzak ikuspegi integral batetik ulertzen dira, pertsonen beharrak, haien ingurune familiar eta komunitarioak eta eskuragarri dauden baliabideak kontuan hartuta.

Esku-hartze profesionalak gainkarga-egoerak identifikatzea, laguntza-beharrak baloratzea, baliabide eta zerbitzuetara iristea erraztea eta pertsonei eta familiei egoera bakoitzari egokitutako erantzunak bilatzen laguntzea ahalbidetzen du.

Era berean, Gizarte Lanak laguntza-sareak indartzen laguntzen du, bakartze-egoerak prebenitzen eta autonomia pertsonala sustatzen. Haren lana funtsezkoa da pertsonak beren inguruneko baliabideekin konektatzeko eta zaintzaren erantzukizun osoa pertsona bakar baten gain ez jartzeko erantzunak bultzatzeko.

Baina gure begirada egoera indibidual bakoitzetik harago doa. Giza eskubideekiko eta justizia sozialarekiko konpromisotik, Gizarte Lanak zaintzak zeharkatzen dituzten desberdintasunak ikusarazten laguntzen du, eta laguntza nahikoa, eskuragarria eta kalitatezkoa bermatuko duten politika publikoak defendatzen ditu.

Zaintzen dutenei laguntzea ez da soilik beren egoerari hobeto aurre egiteko tresnak eskaintzea. Gainkarga eta desberdintasuna sortzen dituzten baldintzak eraldatzeko lan egitea ere bada.

Zaintzen dutenak zaintzea gizarte osoa zaintzea da

Zaintzaileen Egunak bizitza eusteko ezinbestekoa den lan bat aitortzera gonbidatzen gaitu, baita gizarte gisa zaintzak nola antolatu nahi ditugun hausnartzera ere.

Eredu bat eraiki behar dugu, non zaintzeak ez duen esan nahi denbora, osasuna edo bizi-proiektua galtzea; non laguntza eskatzea ez den ezgaitasun-seinale bat, eskubide baten erabilera baizik; eta non laguntzak ez diren bakoitzaren baliabide ekonomiko, familiar edo pertsonalen araberakoak soilik.

Zaintza duinak defendatzeak haien balio soziala aitortzea, inplikatutako pertsona guztien eskubideak bermatzea eta ongizate kolektiboak laguntza-sare eta zerbitzu publiko nahikoak behar dituela onartzea esan nahi du.

Gizarte Lanaren Elkargo Ofizialetik, duintasunean, berdintasunean, erantzunkidetasunean eta eskubideetan oinarritutako zaintzak aldarrikatzen ditugu. Zaintzea zeregin funtsezkoa delako, baina ezin da beti pertsona berberen gain erortzen den zama ikusezin bihurtu.

Zaintzen dutenak zaintzea gure gizartea zaintzea ere bada.