Gizarte Lana eta komunitate-zaintzak egungo gizarte-zerbitzuen eraldaketan funtsezko ardatz gisa sendotu dira. Ikuspegi hau bereziki indartu da “Nahi ditugun zaintzak” lelopean egindako Gizarte Zerbitzuak, Zaintzak eta Komunitatea ardatz dituen I. kongresu multisedean. Bertan, gogoeta sakona egin da esku-hartze sozialaren etorkizunaz eta komunitateak ongizate-sistemetan duen eginkizunaz.

Gizarte Lana eta komunitate-zaintzek zaintzak ulertzeko modu zabala proposatzen dute: ez soilik erantzun instituzional gisa, baizik eta lotura sozialetan, herritarren parte-hartzean eta erantzukizun partekatuan oinarritutako prozesu kolektibo gisa. Ikuspegi honek pertsonak jartzen ditu erdigunean, baina, aldi berean, komunitate-ingurunearen garrantzia aitortzen du, esku-hartze sozialerako espazio giltzarri gisa.

Paradigma berri bat gizarte-zerbitzuetan

Kongresuak agerian utzi du zaintza-eredu tradizionala, nagusiki baliabide eta prestazioen eska

intzan oinarritua, ez dela nahikoa gaur egungo erronka sozialei erantzuteko. Horregatik, Gizarte Lana eta komunitate-zaintzak alternatiba beharrezko gisa aurkezten dira, sistema humanoago, parte-hartzaileago eta jasangarriagoetara aurrera egiteko.

Paradigma berri honek zaintzak ulertzea eskatzen du erakundeen, profesionalen eta komunitatearen arteko erantzukizun partekatu gisa. Ez da soilik zaurgarritasun-egoeretan esku hartzea; aitzitik, autonomia, inklusioa eta gizarte-kohesioa sustatuko dituzten baldintza sozialak sortzea da helburua.

Ikuspegi honetatik, Gizarte Lanak paper estrategikoa hartzen du, banakako esku-hartzea komunitate-prozesu zabalagoekin lotzen duelako. Sareak sortzea, elkartasuna sustatzea eta gizarte-ehuna indartzea funtsezko elementuak bihurtzen dira.

Esku-hartze sozialaren eraldaketa

Kongresuan identifikatutako erronka nagusietako bat esku-hartze soziala hiru mailatan eraldatzeko beharra izan da: maila kulturalean, metodologikoan eta antolakuntzakoan.

Maila kulturalean, Gizarte Lana eta komunitate-zaintzek ikuspegi asistenzialistak gainditzea eskatzen dute. Ikuspegi horiek zaintzak zerbitzuen hornikuntzara mugatzen dituzte, eta beharrezkoa da pertsonen duintasuna, autonomia eta parte hartzeko gaitasuna aitortzen dituen ikuspegi baterantz aurrera egitea.

Maila metodologikoan, banakakoa eta komunitarioa uztartzearen garrantzia azpimarratzen da, errealitate sozialaren zatiketa saihestuz. Gizarte Lanak laguntza pertsonala eta komunitatearen dinamizazioa uztartu behar ditu, epe luzerako aldaketa-prozesuak sortzeko.

Maila antolakuntzakoan, berriz, gizarte-zerbitzu malguagoak, irisgarriagoak eta pertsonan zentratuak behar direla planteatzen da. Zerbitzu horiek gai izan behar dute testuinguru aldakorretara eta behar anitzetara egokitzeko, erantzun eraginkorragoak emanez.

Komunitatea zaintzen ardatz gisa

Gizarte Lana eta komunitate-zaintzek komunitatea kokatzen dute zaintza-sistemaren erdigunean. Komunitatearen aktibazioa ez da osagarri huts bat, baizik eta egiturazko elementu bat, laguntza-sareak sortzea, loturak indartzea eta gizarte-bazterketa prebenitzea ahalbidetzen duena.

Ikuspegi honek indartu egiten du zaintzak ez direla soilik zerbitzu publikoen ardura, baizik eta komunitateek antolatzeko, elkarlanean aritzeko eta erantzun kolektiboak sortzeko duten gaitasunaren araberakoak ere badirela.

Testuinguru honetan, Gizarte Lanak funtsezko eginkizuna betetzen du komunitate-prozesuen erraztaile gisa, herritarren parte-hartze aktiboa sustatuz eta gizarte-kohesioa indartuz.

Gizarte Lanaren paper estrategikoa

Gizarte Laneko Elkargo Ofizialaren parte-hartzeak kongresu honetan berretsi du lanbidearen funtsezko eginkizuna zaintza-ereduaren eraldaketan. Gizarte Langintzako profesionalak erakundeen eta komunitatearen arteko bitartekari gisa jarduten dute, ongizate kolektibora bideratutako gizarte-aldaketa prozesuak erraztuz.

Gizarte Lana eta komunitate-zaintzek aukera ematen dute eredu bidezkoago batera aurrera egiteko, non pertsonek ez duten soilik arreta jasotzen, baizik eta modu aktiboan parte hartzen duten beren ingurune sozialaren eraikuntzan.

Ikuspegi honek indartu egiten du gizarte-zerbitzuek sistema integratuagoetara eboluzionatu behar dutela, non esku-hartzea ez den arazoei erantzutera mugatzen, baizik eta prebentziora eta eraldaketa sozialera bideratzen den.

Amaitzeko, Gizarte Lana eta komunitate-zaintzak ezinbesteko apustu gisa sendotzen ari dira zaintzen oraina eta etorkizuna berriz pentsatzeko, ikuspegi humanoago, komunitarioago eta eraldatzaileago batetik. Testuinguru sozial gero eta konplexuago batean, ikuspegi honek aukera ematen du ongizate-sistemak berrasmatzeko, pertsonen beharrei modu integralago eta justuagoan erantzunez.